Czy trzeba spłacać długi współmałżonka? Odpowiedź na najważniejsze kwestie związane z prawnymi regulacjami w tym zakresie.
Generalną zasadą przewidzianą przez przepisy polskiego prawa cywilnego jest osobista odpowiedzialność za zobowiązanie tej osoby, która zobowiązanie zaciągnęła. Jednakże jeżeli chodzi o długi współmałżonka, to prawo przewiduje wyjątki, które muszą mieć umocowanie ustawowe. Zgodnie z art. 41 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego jeżeli współmałżonek zaciągnął zobowiązanie za zgodą drugiego współmałżonka (nawet gdy ten nie stał się formalnie stroną umowy), wierzyciel może żądać zaspokojenia także z majątku wspólnego małżonków. Jeżeli jednak brak było zgody współmałżonka na zaciągnięcie zobowiązania, wierzyciel może dochodzić zapłaty z określonych składników wchodzących w skład majątku wspólnego tj. z wynagrodzenia za pracę małżonka zaciągającego zobowiązanie lub z jego dochodów osiąganych z innej działalności. Warunkiem odpowiedzialności małżonka w obu wskazanych sytuacjach jest uzyskanie przez wierzyciela (na drodze postępowania sądowego) tzw. klauzuli na orzeczeniu sądowym stwierdzającym odpowiedzialność małżonka zaciągającego zobowiązanie a trybie art. 7871 kodeksu postępowania cywilnego.
Nawet jeśli współmałżonek nie odpowiada za długi, na ogólnych zasadach ma możliwość przestąpienia do długu w następstwie zawartej umowy z wierzycielem.
Od czasu nowelizacji Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, w przypadku gdy współmałżonek za zgodą drugiego współmałżonka zaciągnął zobowiązania, wierzyciel może żądać zaspokojenia swoich roszczeń także z majątku wspólnego. Jednak od 20.01.2008 r. wszedł w życie przepis, który pozwala na częściowe zaspokojenie roszczeń wierzyciela. Nowelizacja artykułu umożliwiła skierowanie przez wierzyciela jednego ze współmałżonków wniosku do sądu o ustanowienie rozdzielności majątkowej. Po orzeczeniu przez sąd rozdzielności majątkowej, wierzyciel może przeprowadzić egzekucję z majątku, jaki przypadł dłużnikowi w wyniku podziału sądowego.
Aby można było skutecznie skierować wniosek do sądu, wierzyciel musi uprawdopodobnić, że zaspokojenie wierzytelności stwierdzonej tytułem wykonawczym wymaga dokonania podziału majątku wspólnego współmałżonków. Powinien on także posiadać prawomocne orzeczenie sądu przeciwko jednemu ze współmałżonków.